poniedziałek, 14 czerwca, 2021

Co oznacza brexit dla biznesu?

Przeczytaj koniecznie

Wraz z końcem trudnego dla gospodarki roku 2020 skończył się także okres przejściowy, w którym Wielka Brytania podlegała jeszcze prawu unijnemu i funkcjonowała na jego zasadach na rynku wewnętrznym. Ostatecznie udało się zaledwie tydzień wcześniej wypracować tzw. umowę brexitową (a oficjalnie EU-UK Trade and Cooperation Agreement), która kompleksowo reguluje od początku roku 2021 materię stosunków brytyjsko-europejskich, szczególnie tych ważnych dla biznesu po obu stronach. Warto wymienić pokrótce najważniejsze aspekty porozumienia.

Podstawową zaletą umowy dla przedsiębiorców jest rezygnacja z ceł w handlu między Wielką Brytanią a UE. Może się to okazać słodko-gorzkim rozwiązaniem, gdyż w nowym modelu współpracy wszelkiemu transportowi na linii UK-UE będą towarzyszyć kontrole graniczne i procedury celne różnej maści. Wyjątkiem od kontroli będzie granica brytyjskiej Irlandii Północnej z Republiką Irlandii, przede wszystkim ze względu na ryzyko rozdrapywania starych ran w sporze o zjednoczenie Irlandii. W tej kwestii podjęto też specjalne aneksy do umowy, w których strony zgodziły się na konieczność maksymalnej redukcji technicznych przeszkód dla wymiany różnego rodzaju towarów, jak np. wyrobów medycznych, chemikaliów, produktów ekologicznych czy wina. Co ważne, strony wyznaczyły jednak obok wynegocjowanej swobody bezcłowego przepływu towarów dodatkowe progi dotyczące place of origin towaru, które mogą czynić brak ceł iluzorycznym zwycięstwem dla rynków brytyjskiego i europejskiego, ale są przedmiotem dla bardziej dogłębnej analizy tematu w kolejnych artykułach.

Z innych istotnych plusów umowy, Wielka Brytania wciąż będzie uczestniczyć w części programów unijnych – m.in. Horizon Europe czy Copernicus (ale już nie w Erasmusie). Zachowano także na linii UK-UE współpracę w obszarze zamówień publicznych, a więc przedsiębiorcy będą mieli do nich dostęp zachowany na dotychczasowych regułach unijnych. Również transport drogowy i związane z nim operacje logistyczne pomiędzy stronami umowy będą się odbywać w niezakłócony sposób, bez potrzeby dodatkowych zgód ze strony UE dla prowadzących go przedsiębiorców. Zdecydowano też o wzajemnym uznaniu licencji i certyfikatów w obszarze bezpieczeństwa lotniczego, a transport odbywany tą drogą (zarówno towarowy, jak i pasażerski) nie będzie podlegał żadnym nowym limitom ilościowym czy w zakresie częstotliwości lotów.

Co może okazać się kluczowe w nadchodzącym czasie, umowa nie zabezpieczyła stron wzajemnym stosowaniem środków zaradczych (środków ochrony handlu). W praktyce oznacza to, że w przypadku niezadowolenia Wielkiej Brytanii czy UE z postanowień umowy, nie są one skrępowane w kwestii stosowania takich środków i będą mogły realizować swoje partykularne interesy przez nowe ograniczenia.

Co ważne, nie wszystkie kwestie są na ten moment rozstrzygnięte – w kilku obszarach strony umowy dały sobie jeszcze czas na doprecyzowanie nowych zasad, choćby w obszarze ochrony danych (4-6 miesięcy) czy usług finansowych (nawet do kilkunastu miesięcy). W tych „małych okresach przejściowych” będą obowiązywać jeszcze stare reguły prawa unijnego, co miało dać stronom umowy, a także przedsiębiorcom, czas na wypracowanie nowych rozwiązań i dostosowanie się do nich. Poza tymi wyjątkami, znaczna większość zmian wchodzi jednak w życie już 1 stycznia 2021 roku, co oznacza dla wielu sektorów gospodarki konieczność błyskawicznego dostosowania się do nowych warunków.

Czy to już koniec zmian? Z pewnością nie, w nadchodzących miesiącach możemy spodziewać się jeszcze serii sektorowych regulacji, nowych przepisów precyzujących zasady obrotu na linii UK-UE i innych szczegółowych zmian. Oczywiście będzie musiał dostosować się do nich biznes operujący między tymi dwoma rynkami, od tej pory już w pewnym stopniu niezależnymi od siebie.

Przedstawiono powyżej tylko część kluczowych zagadnień umowy, z racji złożonej materii warto odesłać też do odpowiednich stron rządowych, szczególnie tej dedykowanej zagadnieniu Brexitu i jego skutkom gospodarczym dla polskich przedsiębiorców, czyli www.brexit.gov.pl/. Zapraszamy też do obserwowania kolejnych artykułów, które w przyszłości pochylą się bardziej szczegółowo nad poszczególnymi aspektami Brexit deal.

Autor: Jakub Trzciński

- Advertisement -

Więcej artykułów

Zostaw odpowiedź

Please enter your comment!
Please enter your name here

Najnowsze artykuły